چشم‌انداز پرتنش روابط تجاری چین و امریکا

تاريخ 1395/12/09 ساعت 15:32

امریکا و چین دو اقتصاد برتر دنیا هستند. تعامل تجاری این دو کشور با یکدیگر می‌تواند تعادل اقتصاد جهان را تحت تأثیر خود قرار بدهد. اکونومیست در این گزارش به آینده روابط تجاری این دو کشور پرداخته‌است.

مترجم:نسیم بنایی/ آینده نگر/ منبع اصلی: اکونومیست

دونالد ترامپ فعالیت‌های خود را آغاز کرده و تلاش می‌کند از کارگران امریکایی در برابر تقلب‌های خارجی‌ها محافظت کند. اما جالب است که در نخستین اقدامات او جای چین خالی است، در حالی ‌که چین برای ترامپ مثل جن است و عدم حضور این کشور در فهرست ترامپ کمی مشکوک به نظر می‌رسد. او در دوران کاندیداتوری انتخابات بارها مسئله چین را پیش کشید، چندین بار به دستکاری‌های ارزی چین اشاره کرد. او همچنین چینی‌ها را متهم به ایجاد اختلال در قوانین تجارت جهانی کرده بود. یکی از اهداف ترامپ این بود که تعرفه 45درصدی برای صادرات چین در نظر بگیرد. حالا جهان منتظر است تا ببیند ترامپ با چین چه می‌کند.

چین تاکنون بارها به عنوان کشوری که ارزش ارز خود را دستکاری می‌کند به جهان معرفی شده‌است. اما ترامپ دیگر روی این مسئله مانور نداده‌است؛ شاید به این خاطر که تصور می‌کند چین دیگر دست به این کار نخواهد زد. البته ممکن است در آینده این عمل برچسب زدن از سوی دولت ترامپ انجام شود.

ترامپ بدون شک این قدرت را دارد که قوانین تجارت را به کلی تغییر بدهد. یک حرکت کوچک می‌تواند زندگی مصرف‌کننده امریکایی را به کلی تغییر بدهد و آسیب جدی به آن وارد کند. به‌علاوه قوانین سازمان تجارت جهانی نیز دستخوش آسیب‌های جدی می‌شود. اما ترامپ به جای اینکه نظام تجارت جهانی را مختل کند باید تصمیم بگیرد چین را هم وارد بازی کند. کاخ سفید بدون اینکه نامی از چین بیاورد اعلام کرده به هر وسیله‌ای که شده، مانع سوءاستفاده تجاری در امریکا خواهد شد.

ویلبر راس که به عنوان وزیر بازرگانی در کابینه ترامپ انتخاب شده، با اطمینان اعلام کرده که درس‌های بزرگی از ماده قانون اسموت هاولی گرفته‌است. در این قانون هزاران تعرفه در دهه 1930 ایجاد شده‌است. البته این تعرفه‌ها سودی نداشت و در آینده نیز فایده‌ای نخواهد داشت. سیاست اصلی که او قرار است در پیش بگیرد سیاست مجازات و تنبیه است؛ یعنی کشورهایی که مطابق قانون در عرصه بین‌المللی بازی نمی‌کنند تهدید به مجازات می‌شوند. او تأکید کرده که کسی را به حال خودش نمی‌گذارد و نسبت به کسانی که قانون‌شکنی می‌کنند واکنش نشان می‌دهد.

سیاست خشمگین‌سازی

رویکرد دولت جدید امریکا نسبت به چینی‌ها قدری پیچیده است. در زمان دولت اوباما نیز چینی‌ها 16 بار دچار چالش‌های جدی و قضایی شدند. مسائلی که باعث مشکل شده بود هر حیطه‌ای را در بر می‌گرفت از مالیات غیرقانونی در فولاد و خودرو تا دامپینگ و سهمیه صادرات. هرچه تنش‌ها بیشتر می‌شود چین نیز رفتاری خصمانه‌تر در پیش می‌گیرد. نمونه آن مربوط به سال 2009 می‌شود که امریکا تعرفه واردات تایر چینی را افزایش داد و چین نیز در مقابل پای مرغ را به جای امریکا از برزیل و آرژانتین وارد کرد. در حال حاضر یک‌چهارم از صادرات امریکا به چین را سویا و هواپیما تشکیل می‌دهد که اگر روابط خصمانه شود، چین آنها را از جای دیگری وارد می‌کند. البته این کار، چین را کمی به دردسر می‌اندازد. برخی می‌گویند اگر چین سویا را از جای دیگری خریداری کند، قیمت آن ناگهان تا حدود یک‌سوم کاهش خواهد یافت.

سازمان تجارت جهانی نیز در این کشمکش‌ها، تحت فشار قرار گرفته‌است. برخی نیز سازمان تجارت جهانی را متهم به ناکارآمدی کرده‌اند و گفته‌اند که قوانین این سازمان آن‌قدر شفاف نیست که کمکی در زمینه این روابط کند. استراتژی‌ای که ترامپ برای رویارویی با چین در پیش گرفته کاملاً متفاوت از اوباما است. در حالی‌ که دنیا به دنبال ممانعت از درگیری‌های تجاری است، ترامپ با رویکرد خود باعث ایجاد تنش با چینی‌ها خواهد شد. این رفتارها باعث نقض قوانین تجارت جهانی خواهد شد. در این شرایط، آینده بسیار سختی در انتظار تجارت جهانی خواهد بود.